Herken de vrucht (27-9-2026) Galaten 5:13-26
Vanochtend sluit de oudste zondagsschool groep hun project af van het bestuderen van de vrucht van de Geest. Ze zullen ons straks meenemen in wat ze geleerd hebben, wat deze vrucht is, etc. We zullen vandaag mét en ván hen leren over vrucht.
- Paulus onderwijst de kerk in Galatië, huidig Turkije, over wandelen naar het Evangelie. De kerk moest leren bij het Evangelie te blijven, maar vooral daarnaar te gaan leven. Paulus wil niet dat ze zich laten meeslepen in discussies en andere dingen die hun kunnen beroven.
Hij wijst de kerk op Christus, door hen te wijzen op wat de vrucht van het leven van de mens is. In Galaten 5 onderwijst hij ons over de liefde. Hij wil dat de liefde regeert, dat liefde de vrucht van het leven van de kerk, van iedere christen is.
- De vraag die hij tussen de regels door stelt, is ‘wat is de vrucht van jouw leven?’ Herken de vrucht die jouw leven oplevert, zodat je kan toetsen of dat goede of slechte vrucht is.
v13-15 Herken de vrucht – vrijheid leidt tot liefde
De kerk in Galatië had te maken met allerlei valse leer die hun kant op kwam. En i.p.v. zich vast te houden aan het Evangelie, werden ze meegesleept met wat ze hoorden. Ze verloren de vrijheid die er is in Christus en lieten zich terugtrekken naar wetten, regels, dingen die hen opgelegd werden.
- Daarom herinnert Paulus hen aan de vrijheid waartoe ze “geroepen” zijn (v13). Dit woord wordt o.a. gebruikt om ons te roepen tot heilig leven (1 Petrus 1:15), waardig wandelen (Efeze 4:1) en tot een relatie met de Heere Jezus (1 Korinthe 1:9).
- Als christen ben je hiertoe geroepen, het is niet optioneel. De vrijheid die we in Jezus hebben is prachtig én nodig. Zijn werk geeft zoveel ademruimte, zegen en kansen; we kunnen echt niet terug naar ‘slavernij’ van iets of iemand. We zijn van Christus.
We moeten hieraan herinnerd worden, want het is heel makkelijk en ‘veilig’ om in een systeem te wandelen. Als alles afgebakend, helder en duidelijk is, voelt dat fijn. Maar dat beperkt ook de mate waarin we wandelen “door de Geest” (v16).
- Paulus maakt duidelijk dat dit geen vrijheid voor ‘het vlees’ is. Het is geen vrijheid om te doen wat je zelf wil, om je eigen gedachten, ideeën en lusten te vervullen. Goddelijke, door Jezus’ bloed betaalde vrijheid is gericht op de ander, dient “elkaar door de liefde”.
Bijbelse vrijheid, geleid door de Geest, is altijd gericht op een ander liefhebben. Dat is hoe God denkt, dat is Jezus’ voorbeeld. De wet wordt namelijk ook vervuld in het liefhebben van je naaste als jezelf (v14). Dit is Jezus’ samenvatting van de wet (Mattheüs 27); God en je naaste liefhebben.
- Het einddoel van het gebod, de wet, is liefde (1 Tim. 1). Daarom moet de kerk elkaar niet ‘bijten en verslinden’, maar juist liefhebben. Liefdevolle meningsverschillen zijn gezond en goed; maar zo vaak ontaardt dat in gebrek aan liefde en het afnemen van vrijheid.
- We gaan óns idee van hoe dingen moeten op de ander leggen, éisen dat de ander doet wat wij denken dat goed is. I.p.v. vrijheid, gebaseerd op Bijbelse liefde, gaan we eisen, opleggen, regels invoeren. Dat is geen liefde, dat is geen vrijheid.
- En waar er dingen gebeuren die duidelijk tegen het Woord in gaan, moet er Bijbelse correctie zijn. We moeten elkaar aanspreken, vermanen, etc. Dat staat buiten kijf. Maar te vaak worden voorkeuren tot wet gemaakt, i.p.v. dat de liefde regeert.
Dit was een gevaar in Galatië, maar is ook vandaag de dag gevaarlijk. Met alle online meningen, alle verschillende kerken en theologieën, neemt de liefde af in de kerk. Steeds meer van ons richten ons op wat ons anders maakt, i.p.v. wat ons één maakt.
- Jezus riep de kerk op om herkend te worden aan onderlinge liefde (Joh. 13). Dat is geen ‘liefde ten koste van alles’, maar het is wel agape liefde naar elkaar. Ook naar mensen met wie je het oneens bent, die dingen anders zien en doen. Daar moet Bijbelse, liefdevolle vrijheid leiden.
v16-21 Herken de vrucht – wandel door de Geest, niet het vlees
Om de liefde te laten regeren, hebben we de Geest nodig. Om Bijbelse, liefdevolle vrijheid te hebben en te geven, hebben we de leiding van de Geest nodig. “Wandel door de Geest” (v16), dat houdt je tegen van terugvallen op de wet of het denken vanuit wetticisme.
- Vlees en Geest staan lijnrecht tegenover elkaar, in denken, doen en laten (v17). De Geest denkt in liefde aan de ander, het vlees denkt aan zichzelf. De Geest leidt tot liefdevolle vrijheid, het vlees leidt tot regels en gebondenheid. Daarom moet de Geest regeren.
Wanneer de Geest regeert, zal liefde de vrucht van je leven zijn. De ánder zal merken dat liefde uit je leven voortvloeit; de ander zal zich geliefd gaan voelen door je daden. Aangezien God liefde is (1 Joh. 4), kan het ook niet anders dan dat God Zelf liefde produceert in jouw leven.
- Vrucht is wat de ander merkt, wat de ander plukt van jouw leven. Een perenboom draagt geen vrucht voor zichzelf, vrucht is voor de ander. Peren zijn een ander om van te genieten. Zo ook met jouw leven; jouw houding en daden zijn de vrucht van jouw leven.
- Herken de vrucht; is het vlees of Geest? Wat onderscheidend is tussen die twee, is liefde en vrijheid, liefdevolle vrijheid. Zijn we, binnen de duidelijke kaders van het Woord, bereid de ander vrijheid te geven? Zijn we bereid de ander lief te hebben, ook als er verschillen zijn?
Door de Geest geleid zal je dit kunnen doen, zal je de ander liefhebben en niet onder de wet leven (v18). De wet bindt, de Geest maakt vrij. De wet veroordeelt, liefde trekt naar God. De wet wijst ons op zonde, liefde wijst op Christus en Zijn reddende werk.
In v19-21 gaat Paulus werken van het vlees neerzetten, werken die het resultaat zijn van het vlees. Hij geeft een lijst van 17 expliciete dingen, met daar bovenop “en dergelijke”. Deze lijst is dus niet volledig, er zijn méér werken van het vlees, maar dit geeft helderheid over waar je op moet letten.
- Alle werken van het vlees die hij noemt, zijn dingen die níet liefdevol en níet naar Bijbelse vrijheid zijn. Al deze werken zijn niet in lijn met het Evangelie en Jezus’ werk voor ons aan het kruis. Alle genoemde werken gaan uit van eigen wil en lust, i.p.v. liefde voor de ander.
- “overspel, hoererij, onreinheid en losbandigheid” (v19) zijn seksuele zonden, maar ook de bereidheid om ten alle tijden te zondigen. Dat is een duidelijk bewijs van lust, geen liefde voor de ander. Dit is valse liefde tussen mensen, geen agape.
- Seksualiteit hoort bínnen het huwelijk tussen 1 man en 1 vrouw. Elke andere vorm van seks is zonde, is niet naar Gods wil. Het draait daarin dan ook om je eigen wil, i.p.v. je partner liefhebben en dienen ín de God gegeven seks.
- “afgoderij, toverij” (v20); dit laat een gebrek aan liefde voor God zien. Beide gaan om religieuze zonde, om zelf bepalen wie of wat je aanbidt. “toverij” kan ook vertaald worden met ‘drugsgebruik’, het komt van het Grieks pharmakeia.
- Beide daden van het vlees gaan om zelf de realiteit willen vormen, i.p.v. God eren ín je situatie. Bij beide zonden leg je de controle niet bij God; beide overtreden het 1e gebod, geen andere goden. Gebrek aan agape voor God.
- “vijandschappen, ruzie, afgunst, woede-uitbarstingen, egoïsme, onenigheid, afwijkingen in de leer, jaloersheid, moord” (v20-21)Ook al deze uitingen van het vlees matchen niet met liefde; ze zijn het tegenovergestelde van de ander liefhebben.
- Al deze dingen draaien om ‘ik’. In al deze dingen wil ‘ik’ iets en ben ik bereid de ander te pijnigen om mijn zin te krijgen. Dit is bewijs dat je niet geleid wordt door de Geest, dat Bijbelse liefdevolle vrijheid niet regeert.
- “dronkenschap, zwelgpartijen, en dergelijke” (v21) Niks hiervan is Bijbelse liefde, de Geest zal je niet leiden om deze dingen te doen. Dit zijn ‘sociale zonden’, dingen die we doen waar anderen bij zijn of bij betrokken zijn.
- Je naaste liefhebben matcht niet met dronken of zwelgpartijen. Die laatste gaat om ongeremd feesten, waarbij allerlei andere zonde op de loer ligt. God is een God van orde, dan past ongeremdheid door alcohol of feesten niet.
- “overspel, hoererij, onreinheid en losbandigheid” (v19) zijn seksuele zonden, maar ook de bereidheid om ten alle tijden te zondigen. Dat is een duidelijk bewijs van lust, geen liefde voor de ander. Dit is valse liefde tussen mensen, geen agape.
Paulus waarschuwt de kerk hiervoor, deze dingen liggen op de loer. Deze dingen kunnen de vrucht zijn van je leven. Al deze dingen zijn ‘te plukken’ van jouw leven door de ander. Al deze dingen zijn slechte vruchten om te hebben, want ze worden geleid door het vlees en niet de Geest van God.
- Kijk naar de vrucht van al deze dingen: kapotte huwelijken, gebroken relaties. We zien ziektes, pijn, onderlinge ruzie en zelfs fysieke dood als gevolgen van deze zonde. Dat is de vrucht die de ander plukt wanneer het vlees regeert, wanneer de Geest van God niet onze leider is.
- Daarom is ‘wandelen in de Geest’ ook zo belangrijk. Het is echt noodzakelijk om Zijn leiding te zoeken en ontvangen, het is nodig dat, zoals het Woord aangeeft, ‘door de Geest wandelen’ onze standaard is.
Hoe ziet dat eruit? Vraag Hem om te leiden, maak niet zomaar keuzes obv wat jij wil, maak keuzes in gebed, door Zijn Woord. Kies om God te willen eren boven alles, niet om zélf centraal te willen staan. Vraag Hem hoe je van een ander kan houden, hoe je de ander hoger kan achten dan jezelf.
- Dit vraagt méér van ons dan we te geven hebben, maar dit is hoe de Geest leidt. Dit vraagt sterven aan jezelf, niet langer zélf regeren; dit vereist bovennatuurlijk denken en doen. En dat is wat de Geest in en door jou heen wil doen. Vraag Hem, zoek Hem, laat Hem leiden.
Paulus zegt dat degenen die de werken van het vlees “doen”, Gods koninkrijk niet “zullen beërven” (v21). Betekent dit dat als je 1x zondigt je dit bent? Nee, de grondtekst wijst op een patroon van deze dingen doen en blijven doen. Het idee is dat je dit onbekeerlijk doet; je volhardt bewust.
- Allemaal worstelen we met een of meer van deze dingen, of met iets dat niet op deze lijst staat, maar wel een werk van het vlees is. Gokken, te veel eten, gezin/baan/partner boven God plaatsen, roddelen, etc. zijn dingen waar we mee kunnen zitten.
- Herken de vrucht van je eigen leven, vraag God welke vrucht jouw leven heeft en geeft. Als dat levende, goede, Geestelijke vrucht is: prijs de Heere. Als dat dode, slechte vrucht is: bekeer je.
- De Geest overtuigt van zonde, gerechtigheid en oordeel (Joh. 16:8). Dat doet Hij in nog-niet-gelovigen, maar óók in de christen. Laat je overtuigen, laat je wijzen op wat nog niet naar Zijn wil is, zodat Hij je kan leiden en helpen Hem wél te gehoorzamen.
Hoe ziet het leven in Bijbelse, liefdevolle vrijheid er dan uit? Wat betekent de vrucht van de Geest? En wat is er dan te plukken van jouw leven? Dat is waar de zondagsschool ons in mee gaat nemen.
Romeinen 11:33-36 “33. O, diepte van rijkdom, zowel van wijsheid als van kennis van God, hoe ondoorgrondelijk zijn Zijn oordelen en onnaspeurlijk Zijn wegen!
34. Want wie heeft de gedachten van de Heere gekend? Of wie is Zijn raadsman geweest?
35. Of wie heeft Hem eerst iets gegeven en het zal hem vergolden worden?
36. Want uit Hem en door Hem en tot Hem zijn alle dingen. Hem zij de heerlijkheid, tot in eeuwigheid. Amen.”